خانه / پای درس معصومین / رئوفی که رضا و عالم آل محمد علیهم السلام شد

رئوفی که رضا و عالم آل محمد علیهم السلام شد

هر یک از ائمه علیهم السلام به جهتی که بیشتر ریشه در روایات داشت به لقب یا صفتی مشهور می شدند. مثلا امام پنجم به باقر و امام ششم به صادق مشهور بودند. امام رضا علیه السلام نیز به صفات متعددی مشهور هستند که از آن جمله لقب رضا و عالم آل محمد علیهم السلام است. در مورد این دو صفت مطالب مفصلی بیان شده است که به مناسبت میلاد این امام همام به دو روایت اشاره می کنیم:

 

رضا:

«إِنَّ قَوْماً مِنْ مُخَالِفِیکُمْ یَزْعُمُونَ أَبَاکَ إِنَّمَا سَمَّاهُ الْمَأْمُونُ الرِّضَا لِمَا رَضِیَهُ لِوِلَایَهِ عَهْدِهِ فَقَالَ کَذَبُوا وَ اللَّهِ وَ فَجَرُوا بَلِ اللَّهُ تَبَارَکَ وَ تَعَالَى سَمَّاهُ الرِّضَا لِأَنَّهُ کَانَ رِضًى لِلَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ فِی سَمَائِهِ وَ رِضًى لِرَسُولِهِ وَ الْأَئِمَّهِ مِنْ بَعْدِهِ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَیْهِمْ فِی أَرْضِهِ قَالَ فَقُلْتُ لَهُ أَ لَمْ یَکُنْ کُلُّ وَاحِدٍ مِنْ آبَائِکَ الْمَاضِینَ عَلَیْهِمُ السَّلَامُ رِضًى لِلَّهِ تَعَالَى وَ لِرَسُولِهِ وَ الْأَئِمَّهِ ع فَقَالَ بَلَى فَقُلْتُ فَلِمَ سُمِّیَ أَبُوکَ مِنْ بَیْنِهِمْ الرِّضَا قَالَ لِأَنَّهُ رَضِیَ بِهِ الْمُخَالِفُونَ مِنْ أَعْدَائِهِ کَمَا رَضِیَ بِهِ الْمُوَافِقُونَ مِنْ أَوْلِیَائِهِ وَ لَمْ یَکُنْ ذَلِکَ لِأَحَدٍ مِنْ آبَائِهِ ع فَلِذَلِکَ سُمِّیَ مِنْ بَیْنِهِمْ الرِّضَا ع.» (عیون أخبار الرضا علیه السلام، ج‏۱، ص: ۱۳.) راوی از امام جواد علیه السلام سوال می کند که گروهى از مخالفین شما می ‏پندارند که چون مأمون پدر شما را براى ولایت عهدى خود پسندید و برگزید، ایشان را «رضا» نامید. حضرت جواد علیه السّلام فرمودند: به خدا دروغ می ‏گویند، خلاف می ‏گویند، بلکه خداوند- تبارک و تعالى- او را «رضا» نامید، زیرا او براى خداوند- عزّ و جلّ- در آسمانش، و براى رسولش و ائمّه بعد از او علیهم السّلام در زمینش مرضیّ بود. بزنطى گوید: عرض کردم: آیا مگر سایر پدرانتان علیهم السّلام براى خدا و رسولش و أئمّه علیهم السّلام راضى نبودند؟ حضرت فرمود: چرا، عرض کردم: پس براى چه از این میان فقط پدرتان «رضا» نامیده شده است؟ فرمود: چون همان طور که دوستان و طرفدارانش به ایشان رضایت داده و ایشان را پذیرفتند، مخالفین (مراد دولت وقت است و الّا فرقه ضالّه واقفه به او رضایت ندادند) نیز ایشان را قبول کرده، به ایشان رضایت داده بودند، و این حالت براى پدران و اجداد ایشان اتّفاق نیفتاد؛ و لذا، از بین آنان فقط ایشان «رضا» نامیده شده ‏اند.

 

عالم آل محمد علیهم السلام:

اسحاق بن موسى بن جعفر میگفت: پدرم به فرزندانش میفرمود: «هَذَا أَخُوکُمْ عَلِیُّ بْنُ مُوسَى الرِّضَا عَالِمُ آلِ مُحَمَّدٍ فَسَلُوهُ عَنْ أَدْیَانِکُمْ وَ احْفَظُوا مَا یَقُولُ لَکُمْ فَإِنِّی سَمِعْتُ أَبِی جَعْفَرَ بْنَ مُحَمَّدٍ غَیْرَ مَرَّهٍ یَقُولُ لِی إِنَّ عَالِمَ آلِ مُحَمَّدٍ لَفِی صُلْبِکَ وَ لَیْتَنِی أَدْرَکْتُهُ فَإِنَّهُ سَمِیُّ أَمِیرِ الْمُؤْمِنِینَ عَلِیٍّ ع.» (إعلام الورى بأعلام الهدى (ط – القدیمه)، النص، ص: ۳۲۸.) این برادر شما على عالم آل محمد است، مسائل خود را از وى بپرسید، و مطالب او را نگهدارى کنید، من از پدرم جعفر بن محمد شنیدم مکرر میگفت: عالم آل محمد صلى اللَّه علیهم اجمعین در صلب تو است کاش من او را میدیدم، وى با امیر المؤمنین همنام است.

 

صفتی که کمتر از آن سخن به میان آمده، رئوف بودن امام رضا علیه السلام است. خوب است به علت نامگذاری حضرت به این نام نیز اشاره کنیم.

امام کاظم علیه السلام در مورد فرزندشان امام رضا علیه السلام می فرمایند: ۱«إِنَّ اللَّهَ (عَزَّ وَ جَلَّ) سَیُظْهِرُ بِهِ الْعَدْلَ وَ الرَّأْفَهَ وَ الرَّحْمَهَ، طُوبَى لِمَنْ صَدَّقَهُ، وَ وَیْلٌ لِمَنْ عَادَاهُ وَ کَذَّبَهَ وَ عَانَدَهُ.»(دلائل الإمامه (ط – الحدیثه)، ص: ۳۴۹.) خداوند متعال به واسطه ی این فرزند (امام رضا علیه السلام) عدل، رافت و رحمت را آشکار می کند. خوش به سعادت کسی که او را تصدیق می کند و وای به حال کسی که با او دشمنی ورزد و تکذیبش کند.

 

السلام علیک یا علی بن موسی الرضا المرتضی

الحَمدُ لِلَّهِ الَّذی هَدانا لِهٰذا وَما کُنّا لِنَهتَدِیَ لَولا أَن هَدانَا اللَّه

درباره ی عبدالحجت حق جو

همچنین ببینید

شاطبی و عدالت صحابه (۲)

یکی از ارکان و پایه های اساسی فقه اهل سنت مبتنی بر لزوم اعتقاد به عدالت صحابه یا به قولی حجیت قول آنهاست. برای عدالت صحابه که منجر به حجیت قول آنها می شود چندین دلیل ارائه شده است که در این نوشته نظرات شاطبی در کتاب الموافقات را ذکر خواهیم کرد. وی یکی از علما اهل سنت در قرن 8 هجری است.

شاطبی و عدالت صحابه (۱)

یکی از ارکان و پایه های اساسی فقه اهل سنت مبتنی بر لزوم اعتقاد به عدالت صحابه یا به قولی حجیت قول آنهاست. برای عدالت صحابه که منجر به حجیت قول آنها می شود چندین دلیل ارائه شده است که در این نوشته نظرات شاطبی در کتاب الموافقات را ذکر خواهیم کرد. وی یکی از علما اهل سنت در قرن 8 هجری است.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *